Νέα δεδομένα – και αρκετές αντιδράσεις – προκαλούν οι δηλώσεις του Αμερικανού πρέσβη στην Άγκυρα, Tom Barrack, σχετικά με το ακανθώδες ζήτημα των ρωσικών πυραύλων S-400 και την επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35.
Μιλώντας στο Antalya Diplomacy Forum, ο Μπάρακ εμφανίστηκε αισιόδοξος ότι το θέμα θα επιλυθεί σύντομα, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο επαναπροσέγγισης ΗΠΑ–Τουρκίας στον αμυντικό τομέα.
«Πιστεύω ότι το ζήτημα με τα S-400 θα επιλυθεί σύντομα», δήλωσε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι από την πλευρά του Donald Trump, η συμμετοχή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 δεν αποτελεί πρόβλημα.
Ωστόσο, αυτό που προκάλεσε ιδιαίτερη αίσθηση ήταν η σύγκριση που έκανε με την Ελλάδα:
«Η Ελλάδα διαθέτει S-300 και F-35», είπε, επιχειρώντας να ενισχύσει το επιχείρημά του για μια πιθανή λύση.
Το «αστείο» με τη Μύκονο και η αποφυγή των ελληνοτουρκικών
Όταν η συζήτηση πήγε στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, ο Μπάρακ απέφυγε να τοποθετηθεί, επιλέγοντας έναν πιο… χαλαρό τόνο:
«Δεν θα προσπαθήσω καν να αναφερθώ στο θέμα Ελλάδας-Τουρκίας, γιατί θα μου απαγορεύσουν να ξαναπάω στη Μύκονο», ανέφερε, προκαλώντας γέλια αλλά και ερωτήματα για τη στάση του.
Η αναφορά αυτή, αν και χιουμοριστική, δείχνει την ευαισθησία που εξακολουθεί να υπάρχει γύρω από τα ζητήματα ισορροπίας στο Αιγαίο.
Το παρασκήνιο των S-400 και η πίεση των ΗΠΑ
Η αγορά των S-400 από την Τουρκία αποτέλεσε σημείο ρήξης με τις ΗΠΑ, οδηγώντας στον αποκλεισμό της Άγκυρας από το πρόγραμμα των F-35. Έκτοτε, γίνονται συνεχείς προσπάθειες εξεύρεσης λύσης, είτε μέσω απομάκρυνσης είτε «παγώματος» του ρωσικού συστήματος.
Δείτεκαι αυτά
Ο ίδιος ο Μπάρακ είχε ήδη από τα τέλη του 2025 εκτιμήσει ότι θα υπάρξει λύση μέσα σε 4-6 μήνες, κάτι που επαναλαμβάνει και τώρα, ενισχύοντας τα σενάρια επαναπροσέγγισης.
Αντιδράσεις στην Τουρκία
Οι δηλώσεις του δεν πέρασαν απαρατήρητες στην Τουρκία, όπου πολιτικοί κύκλοι τον κατηγορούν ότι παρεμβαίνει σε ζητήματα εσωτερικής πολιτικής.
Ιδιαίτερα έντονη ήταν στο παρελθόν η αντίδραση του Devlet Bahçeli, κυβερνητικού εταίρου του Recep Tayyip Erdoğan, ο οποίος είχε κατηγορήσει τον Αμερικανό πρέσβη για «αλαζονεία» και υπέρβαση ρόλου.
Τι σημαίνει για Ελλάδα και ισορροπίες
Η αναφορά στην Ελλάδα – και ειδικά στη συνύπαρξη S-300 και F-35 – δεν είναι τυχαία. Αγγίζει άμεσα το ζήτημα της ισορροπίας δυνάμεων στο Αιγαίο και επαναφέρει στο προσκήνιο τη συζήτηση για το πώς οι ΗΠΑ αντιλαμβάνονται τις σχέσεις με Αθήνα και Άγκυρα.
Το αν τελικά θα υπάρξει συμφωνία που θα επιτρέψει στην Τουρκία να επιστρέψει στο πρόγραμμα των F-35 παραμένει ανοιχτό. Όμως ένα είναι σαφές: το θέμα των S-400 συνεχίζει να αποτελεί «κλειδί» για τις εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή.
