Το Ιράν φέρεται να ζήτησε από τους Χούθι της Υεμένης να προετοιμαστούν για πιθανή διακοπή της ναυσιπλοΐας στο στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ, σε περίπτωση που οι Ηνωμένες Πολιτείες πλήξουν τις ενεργειακές υποδομές της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
Η πληροφορία μεταδόθηκε από το Reuters, το οποίο επικαλείται δύο υψηλόβαθμες ιρανικές πηγές και μία περιφερειακή πηγή με γνώση των σχετικών συζητήσεων. Μέχρι στιγμής δεν έχει υπάρξει επίσημη επιβεβαίωση από την Τεχεράνη ή τους Χούθι.
Το σχέδιο για το Μπαμπ ελ Μαντέμπ
Σύμφωνα με τις πηγές, το ενδεχόμενο αποκλεισμού της νότιας εισόδου της Ερυθράς Θάλασσας έχει συζητηθεί στην ιρανική ηγεσία και το σχετικό μήνυμα έχει μεταφερθεί στους Χούθι.
Το Μπαμπ ελ Μαντέμπ συνδέει την Ερυθρά Θάλασσα με τον Κόλπο του Άντεν και αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα θαλάσσια περάσματα για το διεθνές εμπόριο και τις ενεργειακές μεταφορές.
Η Τεχεράνη φέρεται να συνέδεσε την ενεργοποίηση του σχεδίου με ενδεχόμενα αμερικανικά πλήγματα κατά του ιρανικού δικτύου ηλεκτροδότησης και των ευρύτερων ενεργειακών υποδομών της χώρας.
Πύραυλοι και μη επανδρωμένα αεροσκάφη κοντά στο πέρασμα
Πηγή που βρίσκεται κοντά στους Χούθι υποστήριξε ότι η οργάνωση έχει ολοκληρώσει τις προετοιμασίες της για επιθέσεις εναντίον της ναυσιπλοΐας.
Κατά την ίδια πηγή, πύραυλοι και μη επανδρωμένα αεροσκάφη έχουν αναπτυχθεί σε θέσεις κοντά στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ, στα υψώματα της Υεμένης που δεσπόζουν προς τη Χοντέιντα και τον Κόλπο του Άντεν.
Οι δυνάμεις των Χούθι φέρονται να αναμένουν πλέον την εντολή για την έναρξη επιχειρήσεων, χωρίς να έχει διευκρινιστεί πότε και υπό ποιες ακριβώς συνθήκες θα μπορούσε να δοθεί.
Ο ρόλος των Φρουρών της Επανάστασης
Η ίδια πηγή ισχυρίστηκε ότι η τελική απόφαση για πιθανή διακοπή της ναυσιπλοΐας θα ληφθεί από στελέχη των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης.
Κατά τον συγκεκριμένο ισχυρισμό, Ιρανοί αξιωματούχοι βρίσκονται ήδη στην Υεμένη και συμμετέχουν στον συντονισμό των στρατιωτικών κινήσεων των Χούθι.
Η πληροφορία αυτή δεν έχει επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα, ενώ το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών και εκπρόσωπος των Χούθι δεν απάντησαν άμεσα στο αίτημα του Reuters για σχολιασμό.
Ο κίνδυνος ταυτόχρονου αποκλεισμού δύο περασμάτων
Μία ενδεχόμενη διακοπή της ναυσιπλοΐας στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ θα μπορούσε να προκαλέσει νέα σοβαρή αναστάτωση στις παγκόσμιες ενεργειακές ροές.
Με την κυκλοφορία στα Στενά του Ορμούζ να έχει ήδη περιοριστεί σημαντικά λόγω της σύγκρουσης, η ενεργοποίηση των Χούθι στην Ερυθρά Θάλασσα θα έθετε υπό πίεση και τις δύο βασικές θαλάσσιες οδούς εξαγωγής πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή.
Το Μπαμπ ελ Μαντέμπ αποτελεί την πύλη προς τη Διώρυγα του Σουέζ για τα πλοία που κινούνται από τον Ινδικό Ωκεανό προς τη Μεσόγειο.
Ο αποκλεισμός του θα ανάγκαζε μεγάλο αριθμό πλοίων να ακολουθήσει τη μεγαλύτερη και ακριβότερη διαδρομή γύρω από το Ακρωτήριο της Καλής Ελπίδας.
Περίπου το 7% των ενεργειακών προμηθειών μέσω Ερυθράς Θάλασσας
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το Reuters, από την Ερυθρά Θάλασσα διέρχεται πλέον περίπου το 7% των παγκόσμιων ενεργειακών προμηθειών.
Μεγάλο μέρος του πετρελαίου του Κόλπου έχει εκτραπεί προς την Ερυθρά Θάλασσα μέσω αγωγού της Σαουδικής Αραβίας, μετά τα προβλήματα που καταγράφονται στα Στενά του Ορμούζ.
Η Σαουδική Αραβία φέρεται να διοχετεύει περίπου το 70% των ενεργειακών εξαγωγών της μέσω του λιμανιού Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα.
Επιθέσεις στην περιοχή ή στις σχετικές ενεργειακές υποδομές θα μπορούσαν να επηρεάσουν άμεσα τις τιμές του πετρελαίου και την ασφάλεια των εφοδιαστικών αλυσίδων.
Άνοδος στις τιμές του πετρελαίου
Οι φόβοι για επέκταση της κρίσης στην Ερυθρά Θάλασσα έχουν ήδη επηρεάσει τις διεθνείς αγορές.
Στις 17 Ιουλίου 2026, το πετρέλαιο Μπρεντ κινήθηκε πάνω από τα 84 δολάρια το βαρέλι, ενώ το αμερικανικό αργό διαμορφώθηκε κοντά στα 79 δολάρια.
Και οι δύο δείκτες είχαν ενισχυθεί σχεδόν κατά 12% μέσα στην εβδομάδα, καθώς οι επενδυτές συνυπολόγισαν το ενδεχόμενο ταυτόχρονης διατάραξης των Στενών του Ορμούζ και της Ερυθράς Θάλασσας.
Οι προηγούμενες επιθέσεις των Χούθι
Οι Χούθι έχουν ήδη αποδείξει ότι διαθέτουν τη δυνατότητα να προκαλέσουν σοβαρά προβλήματα στη διεθνή ναυσιπλοΐα.
Δείτεκαι αυτά
Από τον Νοέμβριο του 2023 έως τον Ιανουάριο του 2025 εξαπέλυσαν επιθέσεις με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη εναντίον περισσότερων από 100 εμπορικών πλοίων.
Οι επιχειρήσεις εκείνης της περιόδου ανάγκασαν μεγάλες ναυτιλιακές εταιρείες να αλλάξουν δρομολόγια, αυξάνοντας σημαντικά το κόστος και τον χρόνο μεταφοράς εμπορευμάτων.
Οι επιθέσεις οδήγησαν επίσης σε αμερικανικά και βρετανικά πλήγματα κατά θέσεων των Χούθι και στην ανάπτυξη πολυεθνικών ναυτικών δυνάμεων στην περιοχή.
Νέα ένταση με τη Σαουδική Αραβία
Η απειλή για την Ερυθρά Θάλασσα διατυπώνεται ενώ αυξάνεται εκ νέου η ένταση ανάμεσα στους Χούθι και τη Σαουδική Αραβία.
Σύμφωνα με το Associated Press, σαουδαραβικά αεροσκάφη έπληξαν το αεροδρόμιο της Σαναά, ενώ οι Χούθι απάντησαν με πυραύλους και μη επανδρωμένα αεροσκάφη κατά του αεροδρομίου Άμπχα στη Σαουδική Αραβία.
Ο ηγέτης των Χούθι Αμπντούλ Μαλίκ αλ Χούθι προειδοποίησε ότι μία ευρύτερη κλιμάκωση θα μπορούσε να περιλαμβάνει αεροδρόμια, λιμάνια και πετρελαϊκές εγκαταστάσεις της Σαουδικής Αραβίας.
Το πιο επικίνδυνο σενάριο για τις αγορές
Αναλυτές προειδοποιούν ότι η ταυτόχρονη πίεση στα Στενά του Ορμούζ και στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ αποτελεί ένα από τα σοβαρότερα σενάρια για την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια.
Η διακοπή και των δύο περασμάτων θα επηρέαζε όχι μόνο τις εξαγωγές πετρελαίου, αλλά και τη μεταφορά υγροποιημένου φυσικού αερίου, καυσίμων και εμπορευμάτων μεταξύ Ασίας, Μέσης Ανατολής και Ευρώπης.
Ο επικεφαλής αναλυτής Μέσης Ανατολής της Verisk Maplecroft, Τόρμπγιορν Σόλβετ, προειδοποίησε ότι μία επέκταση των συγκρούσεων στις υποδομές και στη ναυσιπλοΐα της Ερυθράς Θάλασσας θα απειλούσε τη βασική εναλλακτική διαδρομή εξαγωγής πετρελαίου από την περιοχή.
