Σημαντική εξέλιξη στις αμερικανοτουρκικές σχέσεις έφερε η δήλωση του πρέσβη των ΗΠΑ στην Άγκυρα, Τομ Μπάρακ, ο οποίος αποκάλυψε ότι η Τουρκία βρίσκεται «πολύ κοντά» στο να εγκαταλείψει το ρωσικό σύστημα αεράμυνας S-400. Μια τέτοια απόφαση, όπως είπε, θα άνοιγε τον δρόμο για τον τερματισμό της κρίσης των F-35 και την επανένταξη της Άγκυρας στο πρόγραμμα μέσα στους επόμενους έξι μήνες.
Μιλώντας στο Bloomberg, ο Μπάρακ ανέφερε ότι η Τουρκία έχει ήδη αρχίσει να επιλύει τα ζητήματα που προκάλεσαν τη ρήξη με την Ουάσινγκτον μετά την αγορά των S-400, εξηγώντας ότι παρότι το σύστημα δεν χρησιμοποιείται επιχειρησιακά, η κατοχή του εξακολουθεί να αποτελεί σημείο τριβής. Τόνισε ότι αναμένει λύση μέσα σε διάστημα τεσσάρων έως έξι μηνών, ενώ απαντώντας ευθέως σε ερώτηση αν η Άγκυρα πλησιάζει στην πλήρη απαλλαγή από τους S-400, απάντησε «ναι».
Η αμερικανική πλευρά υπενθυμίζει ότι η προμήθεια των S-400 πριν από σχεδόν μια δεκαετία είχε ως αποτέλεσμα τον αποκλεισμό της Τουρκίας από το πρόγραμμα ανάπτυξης των F-35 και την επιβολή κυρώσεων CAATSA σε τουρκικές αμυντικές εταιρείες. Παράλληλα, το ΝΑΤΟ είχε εκφράσει τον φόβο ότι η συγχρησιμοποίηση ρωσικών συστημάτων με αεροσκάφη πέμπτης γενιάς όπως τα F-35 θα επέτρεπε στη Μόσχα να αποκτήσει κρίσιμα δεδομένα.
Η πρόσφατη συνάντηση Ερντογάν–Τραμπ στον Λευκό Οίκο φαίνεται πως έδωσε νέα δυναμική στο ζήτημα. Ο Αμερικανός πρόεδρος άφησε να εννοηθεί ότι θα μπορούσε να εγκρίνει την επανενεργοποίηση της συμφωνίας για τα stealth μαχητικά, εφόσον η Άγκυρα προβεί σε κινήσεις που θα ικανοποιούν την Ουάσινγκτον. Ο Μπάρακ αποκάλυψε ότι η Τουρκία έχει ήδη αρχίσει να μειώνει την εξάρτησή της από ρωσικό πετρέλαιο και φυσικό αέριο, ενέργεια που φαίνεται να αξιολογείται θετικά από τις ΗΠΑ.
Οι δύο χώρες, όπως δήλωσε ο Αμερικανός πρέσβης, έχουν εισέλθει σε περίοδο βελτίωσης των σχέσεων, με τους Τραμπ και Ερντογάν να διατηρούν –όπως είπε– «αδελφική σχέση». Παρά ταύτα, το ζήτημα των S-400 εξακολουθεί να αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για την τελική επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα F-35, ενώ η επόμενη περίοδος αναμένεται κρίσιμη για το μέλλον των ισορροπιών στο ΝΑΤΟ.
