Οι πρόσφατες εξελίξεις στον χώρο των Ενόπλων Δυνάμεων αποδεικνύουν για ακόμη μία φορά ότι οι αποφάσεις λαμβάνονται αποσπασματικά, χωρίς συνολικό σχεδιασμό.
Η βίαιη διαδικασία των κρίσεων, που οδηγεί στην αποστρατεία αξιωματικών με λαμπρά προσόντα, αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα μιας πολιτικής που κινείται χωρίς στρατηγική και συνοχή.
Λάθος προτεραιότητες
Το υπουργείο, αντί να προχωρήσει πρώτα στις απαραίτητες τροποποιήσεις στους Πίνακες Οργάνωσης και Υλικού (ΠΟΥ), ώστε να αποτυπωθεί ξεκάθαρα ποιοι βαθμοί προβλέπονται σε κάθε θέση, προχωρά με βεβιασμένες κρίσεις. Οι επιπτώσεις αυτής της πολιτικής ίσως είναι καταστροφικές, καθώς η απομάκρυνση ικανών στελεχών δημιουργεί τεράστια κενά, ενώ η διαχείριση της ιεραρχίας γίνεται με προχειρότητα.
Δεν είναι μυστικό ότι προωθείται μια συγκεκριμένη ατζέντα 2030 , η οποία περιλαμβάνει:
- Μείωση των στρατιωτικών μονάδων και των θέσεων αξιωματικών.
- Ριζική αλλαγή στη βαθμολογική εξέλιξη, με παράταση παραμονής σε ορισμένους βαθμούς.
- Δημιουργία ενός “Σώματος Υπαξιωματικών”, που θα περιορίσει τους αποφοίτους της ΣΜΥ στον βαθμό του Ανθυπασπιστή.
Το δημογραφικό και η έλλειψη προσωπικού
Το πρόβλημα της επάνδρωσης στις Ένοπλες Δυνάμεις είναι υπαρκτό και οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο δημογραφικό ζήτημα. Στο παρελθόν, υπήρχε ικανός αριθμός οπλιτών για να καλύψει το απαιτούμενο ποσοστό επάνδρωσης, αλλά λόγω της δημογραφικής συρρίκνωσης αυτό πλέον δεν μπορεί να καλυφθεί, καθώς οι οπλίτες θητείας έχουν μειωθεί δραστικά.
Η κατάσταση επιδεινώθηκε από την οικονομική κρίση και τα μνημόνια, καθώς δεν έγιναν οι απαραίτητες προσλήψεις Επαγγελματιών Οπλιτών (ΕΠΟΠ) για να καλύψουν το κενό. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση του ποσοστού επάνδρωσης σε κρίσιμες μονάδες και την ανάγκη για διαρκείς “αλχημείες” στη στελέχωση.
Οι αλλαγές στο ασφαλιστικό και οι συνέπειές τους
Η δομική αλλαγή στο ασφαλιστικό και το συνταξιοδοτικό των στρατιωτικών είναι η βασική αιτία του προβλήματος. Στο παρελθόν, το δικαίωμα συνταξιοδότησης μετά από 25 χρόνια υπηρεσίας έδινε τη δυνατότητα στα στελέχη να αποχωρούν ομαλά, διατηρώντας μια ισορροπημένη ηλικιακή κατανομή στο στράτευμα.
Μετά την αλλαγή του συστήματος, η υποχρεωτική παραμονή μέχρι τα 40 χρόνια υπηρεσίας έχει αυξήσει τον μέσο όρο ηλικίας των στελεχών. Επιπλέον, η οικονομική δυσπραγία ωθεί τους περισσότερους να εξαντλήσουν τα όρια παραμονής, καθώς η σύνταξη δεν επαρκεί για να συντηρήσουν τις οικογένειές τους.
Πού οδηγεί αυτή η πολιτική;
Όλα αυτά τα μέτρα έχουν οδηγήσει σε έναν στρατό «γερόντων», με μέσο όρο ηλικίας τα 40 έτη. Είναι αυτό που θέλουμε;
Είναι αυτό λειτουργικό για τις επιχειρησιακές απαιτήσεις του στρατεύματος;
Αν δεν αλλάξει η πολιτική του ασφαλιστικού-συνταξιοδοτικού και αν δεν υπάρξουν συχνές προσλήψεις νέων στελεχών, το πρόβλημα δεν θα λυθεί, ανεξάρτητα από το πόσες κρίσεις θα γίνουν ή πόσες μονάδες θα κλείσουν.
Υποκρισία ή καθυστερημένες αντιδράσεις;
Είναι λυπηρό ότι μόλις τώρα κάποιοι ανώτατοι απόστρατοι αξιωματικοί, διαμαρτύρονται για τις βίαιες αποστρατείες.
Που ήταν όλοι αυτοί όταν πριν από έναν χρόνο ο υπουργός ανακοίνωνε τη δημιουργία του “Σώματος Υπαξιωματικών” με μείωση της βαθμολογικής εξέλιξης των αποφοίτων ΣΜΥ/ΑΣΣΥ έως 5 βαθμoύς;
Οι αντιδράσεις και οι φωνές ήταν ελάχιστες.
Μια από αυτές ήταν η δική μου με την ανοιχτή επιστολή αντίδρασης προς τον κύριο υπουργό. ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΣΑΣΜΥ & ΜΕΛΟΣ ΔΣ / ΕΑΑΣ – Ανοιχτή Επιστολή προς κ. ΥΕΘΑ ΘΕΜΑ: “Σώμα Υπαξιωματικών”
Επίσης αντέδρασε στοχευμένα και μαζικά το Συντονιστικό Συμβούλιο Συλλόγων Αποφοίτων ΑΣΣΥ.
Τώρα που το σχέδιο 2030 προχωρά και υπάρχει σωρεία αποστρατιών, ξαφνικά όλοι θυμήθηκαν ότι υπάρχει πρόβλημα;
Τι χρειάζεται να γίνει;
Αντί για αποσπασματικές και πρόχειρες λύσεις, απαιτείται ένα ολοκληρωμένο σχέδιο μεταρρύθμισης και αναδιοργάνωσης, που θα βασίζεται σε:
- Νέα δομή δυνάμεων και βαθμολογικής εξέλιξης με ξεκάθαρες προβλέψεις.
- Τροποποίηση των ΠΟΥ, ώστε να αντιστοιχούν στις πραγματικές ανάγκες.
- Επανεξέταση του ασφαλιστικού-συνταξιοδοτικού, με επιστροφή στο δικαίωμα συνταξιοδότησης στα 25 έτη όσων το επιθυμούν ώστε να σταματήσουν οι ΕΔ να βασίζονται σε στρατό γερόντων.
- Πρόγραμμα προσλήψεων ΕΠΟΠ, για να μειωθεί ο μέσος όρος ηλικίας των οπλιτών και να αυξηθεί η επανδρωση.
- Παροχή κινήτρων για την εισαγωγή στις παραγωγικές σχολές και την σταδιοδρομία στο στράτευμα. Ο ΣΑΣΜΥ στοχευμένα πρότεινε λύσεις έγκαιρα με έγγραφό του προς τον υπουργό Εθνικής Άμυνας από το 2023. Αύξηση των εισακτέων στην Σχολή Μονίμων Υπαξιωματικών (ΣΜΥ) – Κάλυψη των κενών θέσεων- Δημιουργία παροχής κινήτρων
Διακομματική συναίνεση και έγκριση της νέας δομής δυνάμεων , ώστε να μη γίνονται κάθε φορά πειραματισμοί μετά από αλλαγές στο κυβερνητικό σχήμα.
Βελτίωση των συνθηκών υπηρεσίας, από τις απολαβές μέχρι το σύστημα μεταθέσεων και στέγασης.
Ο στρατός δεν είναι πεδίο για μικροπολιτικές σκοπιμότητες . Αν δεν δούμε το πρόβλημα σε βάθος και όχι επιφανειακά ή συντεχνιακά, θα χάσουμε όλοι: οι Ένοπλες Δυνάμεις, οι στρατιωτικοί και, τελικά, η ίδια η πατρίδα.
Ειλικρινά θα περιμένω τόσο ως πρόεδρος του ΣΑΣΜΥ αλλά και Μέλος του ΔΣ της ΕΑΑΣ εάν όλοι όσοι αντέδρασαν στην ” καρατόμηση” Ανωτάτων Αξιωματικών θα αντιδράσουν με το ίδιο σθένος όταν θα έρθει στο προσκήνιο το Σώμα Υπαξιωματικών με καταληκτικό βαθμό Ανθυπασπιστή για τους αποφοίτους ΣΜΥ/ ΑΣΣΥ.
Ο ΣΑΣΜΥ και εγώ προσωπικά, όπως και το 2019 θα είναι παρόν και πρωτεργάτης στην προάσπιση των δικαιωμάτων των μελών του Αποφοίτων ΣΜΥ.
Στέφος Ευάγγελος
Υπλγος (ΠΖ) ε.α
Πρόεδρος ΣΑΣΜΥ
Μέλος ΔΣ ΕΑΑ
