Η προγραμματισμένη για σήμερα συνάντηση μεταξύ του υπουργού Εξωτερικών του Ιράν και ομολόγων του από χώρες του Κόλπου δεν θα πραγματοποιηθεί, όπως ανακοίνωσε το Ομάν. Στο επίκεντρο των συνομιλιών θα βρίσκονταν τα Στενά του Ορμούζ και οι όροι που διαμορφώνονται πλέον για τη ναυσιπλοΐα στη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια δίοδο.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Μούσκατ, η αναβολή αποφασίστηκε ώστε να υπάρξουν οι κατάλληλες προϋποθέσεις για ουσιαστικό διάλογο μεταξύ των εμπλεκόμενων πλευρών.
Κοινή απόφαση Ιράν και Ομάν
Το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων του Ομάν μετέδωσε ότι η συνάντηση, η οποία επρόκειτο να γίνει στη Σαλάλα, αναβάλλεται «προκειμένου να δημιουργηθούν οι κατάλληλες συνθήκες για έναν εποικοδομητικό διάλογο».
Από την πλευρά του, το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων ανέφερε ότι η απόφαση ελήφθη από κοινού από την Τεχεράνη και τη Μούσκατ.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ομάν, Μπαντρ Αλμπουσάιντι, υπογράμμισε ότι η χώρα του εξακολουθεί να επιδιώκει τη δημιουργία διαύλων επικοινωνίας στην περιοχή.
«Παραμένουμε δεσμευμένοι στη διευκόλυνση διαλόγου που θα συνεισφέρει στη σταθερότητα και στη διαρκή συνεργασία στην περιφέρειά μας», ανέφερε, εξηγώντας ότι η αναβολή κρίθηκε αναγκαία προς το «συμφέρον» της οικοδόμησης συναίνεσης.
Αβέβαιη η συμμετοχή των χωρών του Κόλπου
Η Τεχεράνη είχε προηγουμένως ανακοινώσει ότι στη σύνοδο θα λάμβαναν μέρος κράτη του Κόλπου, καθώς και το Ιράκ, χωρίς όμως να κατονομάσει τις χώρες που είχαν αποδεχθεί την πρόσκληση.
Μέχρι την ανακοίνωση της αναβολής δεν είχε υπάρξει επίσημη επιβεβαίωση συμμετοχής από κράτη της περιοχής.
Το Μπαχρέιν είχε, μάλιστα, ξεκαθαρίσει ότι δεν επρόκειτο να στείλει αντιπροσωπεία στη συνάντηση.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, σχολιάζοντας τις σχεδιαζόμενες συνομιλίες, δήλωσε ότι δεν «δίνει δεκάρα» για τη συνάντηση, προσθέτοντας: «Δικό τους θέμα».
Στο επίκεντρο τα Στενά του Ορμούζ
Τα Στενά του Ορμούζ βρίσκονται ανάμεσα στο Ιράν και το Ομάν και αποτελούν μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες διόδους για την παγκόσμια μεταφορά ενεργειακών προϊόντων.
Πριν από την έναρξη του πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου, μετά την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας, από τη συγκεκριμένη θαλάσσια οδό διερχόταν περίπου το 20% των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται παγκοσμίως.
Μετά την έναρξη των εχθροπραξιών, το Ιράν προχώρησε σε πλήγματα κατά πετρελαιοπαραγωγικών μοναρχιών του Κόλπου, οι οποίες αποτελούν συμμάχους των ΗΠΑ, ενώ παράλληλα διεκδίκησε τον πλήρη έλεγχο των Στενών.
Η κατάσταση περιπλέχθηκε ακόμη περισσότερο μετά την κατάρρευση της καταρχήν συμφωνίας που είχαν υπογράψει τον Ιούνιο η Ουάσιγκτον και η Τεχεράνη.
Οι δύο πλευρές εξακολουθούν να έχουν εντελώς διαφορετικές θέσεις για το καθεστώς των Στενών του Ορμούζ.
Πάνω από τα 100 δολάρια το πετρέλαιο
Η νέα ένταση και η επανέναρξη των εκατέρωθεν πληγμάτων, έπειτα από αρκετούς μήνες συγκριτικής ηρεμίας, είχαν άμεσο αντίκτυπο και στις διεθνείς αγορές.
Την περασμένη εβδομάδα η τιμή του πετρελαίου ξεπέρασε ξανά το όριο των 100 δολαρίων το βαρέλι, καθώς ενισχύθηκαν οι ανησυχίες γύρω από την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και των ενεργειακών μεταφορών.
Παρά τον πόλεμο, το Ιράν και το Ομάν εξακολουθούν να διατηρούν καλές σχέσεις και βρίσκονται εδώ και μήνες σε συζητήσεις για το μέλλον της διαχείρισης της θαλάσσιας διόδου.
Πριν από τη σύγκρουση, τα πλοία μπορούσαν να διέρχονται από τα Στενά ελεύθερα και χωρίς χρέωση.
Τι απαιτεί πλέον το Ιράν από τα πλοία
Η Τεχεράνη απαιτεί πλέον από τα πλοία να λαμβάνουν προηγουμένως άδεια για τη διέλευσή τους, επικαλούμενη ζητήματα εθνικής κυριαρχίας και ασφάλειας.
Παράλληλα, το Ιράν σχεδιάζει τη δημιουργία μηχανισμού μέσω του οποίου θα επιβάλλονται χρεώσεις για υπηρεσίες που παρέχονται στα πλοία τα οποία περνούν από την περιοχή.
Πλοία τα οποία επιχειρούν να διασχίσουν τα Στενά χωρίς σχετική άδεια βρίσκονται συχνά στο στόχαστρο της Τεχεράνης.
Οι ΗΠΑ, από την άλλη πλευρά, πραγματοποιούν περιοδικά βομβαρδισμούς στις ιρανικές ακτές, αμφισβητώντας τον έλεγχο της Τεχεράνης στη θαλάσσια δίοδο, ενώ έχουν επιβάλει αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια του Κόλπου.
Στο σκηνικό και το Μπαμπ ελ Μάντεμπ
Η ένταση δεν περιορίζεται στα Στενά του Ορμούζ.
Η Ανσαραλά, το υεμενίτικο κίνημα που πρόσκειται στην Τεχεράνη, είχε ανακοινώσει τον Ιούλιο ναυτικό αποκλεισμό της Σαουδικής Αραβίας και είχε θέσει στο στόχαστρο δεξαμενόπλοιά της.
Την περασμένη εβδομάδα ανακοίνωσε επίσης ότι πήρε τον έλεγχο του στρατηγικής σημασίας στενού Μπαμπ ελ Μάντεμπ, από όπου διέρχεται η θαλάσσια κίνηση προς και από τη Διώρυγα του Σουέζ.
Η αναβολή της συνάντησης στη Σαλάλα αφήνει, προς το παρόν, ανοικτό το ζήτημα των επόμενων διαβουλεύσεων μεταξύ Ιράν, Ομάν και των υπόλοιπων χωρών της περιοχής για το καθεστώς των Στενών του Ορμούζ.















