Σοβαρές πληροφορίες για πρόταση ανταλλαγής εδαφικού ελέγχου στο Ντονμπάς με πακέτο 800 δισ. δολαρίων και δυτικές εγγυήσεις ασφαλείας βλέπουν το φως της δημοσιότητας, την ώρα που στο Άμπου Ντάμπι βρίσκεται σε εξέλιξη τριμερής διαδικασία Ουκρανίας–Ρωσίας–ΗΠΑ για τον τερματισμό του πολέμου.
Σύμφωνα με διεθνή δημοσιεύματα, οι διαπραγματευτές φέρονται να μεταφέρουν στον Βολοντίμιρ Ζελένσκι ένα σύνθετο σχέδιο, το οποίο περιλαμβάνει παραχώρηση εδαφικού ελέγχου σε τμήματα του Ντονμπάς – κυρίως στο Ντονέτσκ που παραμένει υπό ουκρανικό έλεγχο – με αντάλλαγμα μακροπρόθεσμη χρηματοδότηση ανοικοδόμησης και εγγυήσεις άμυνας από ΗΠΑ και Ευρώπη.
Τέσσερα έγγραφα – ένα πολιτικά εκρηκτικό πακέτο
Η πρόταση βασίζεται σε τέσσερα έγγραφα: ένα γενικό πλαίσιο ειρήνης, ένα σχέδιο ανοικοδόμησης ύψους 800 δισ. δολαρίων, ένα πακέτο δυτικών εγγυήσεων ασφαλείας και έναν οδικό χάρτη βημάτων με προαπαιτούμενη την παραχώρηση ελέγχου στο Ντονέτσκ. Οι συνομιλίες στο Άμπου Ντάμπι αποτελούν τις πρώτες απευθείας επαφές Ρώσων και Ουκρανών από το 2022, με αμερικανική διαμεσολάβηση.
Κατά τις ίδιες πηγές, οι απεσταλμένοι των ΗΠΑ, μετά τις επαφές τους με τον Βλαντίμιρ Πούτιν, μετέβησαν στο Άμπου Ντάμπι για να ξεκινήσουν οι διερευνητικές συνομιλίες, σε ένα περιβάλλον αυξημένης γεωπολιτικής πίεσης.
Ο «πολιτικός γρίφος» για το Κίεβο
Η πιο ευαίσθητη πτυχή του σχεδίου αφορά την ουσιαστική παραχώρηση εδαφικού ελέγχου, χωρίς – σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες – de iure αναγνώριση. Το σκεπτικό είναι να διατηρηθεί ένα «παράθυρο» μελλοντικής επανεξέτασης, σε βάθος χρόνου. Ωστόσο, για τον Ζελένσκι, μια τέτοια επιλογή θεωρείται πολιτικά επικίνδυνη, καθώς συγκρούεται με την ουκρανική κοινή γνώμη και εγείρει ανησυχίες για την ασφάλεια της χώρας.
Αναλυτές επισημαίνουν ότι η εγκατάλειψη οχυρωμένων θέσεων στο Ντονέτσκ θα μπορούσε να διευκολύνει ρωσική προέλαση προς τον Δνείπερο και ενδεχομένως προς την Οδησσό, εξέλιξη που θα έθετε υπό αμφισβήτηση την πρόσβαση της Ουκρανίας στη Μαύρη Θάλασσα.
Τα αντισταθμίσματα: χρήμα και εγγυήσεις
Δείτεκαι αυτά
Για να «ισορροπήσει» τον κίνδυνο, η Ουάσινγκτον φέρεται να προσφέρει δύο βασικά αντισταθμίσματα:
— Σχέδιο ανοικοδόμησης 800 δισ. δολαρίων, με δημόσια και ιδιωτικά κεφάλαια.
— Εγγυήσεις ασφαλείας προς το Κίεβο, με στήριξη από ευρωπαϊκές χώρες και πιθανή παρουσία δυνάμεων επί του πεδίου.
Στο ευρύτερο πλαίσιο, οι ΗΠΑ και η ΕΕ προωθούν ένα 10ετές σχέδιο ανάκαμψης, με ορίζοντα έως το 2040 και ταχεία πορεία ένταξης της Ουκρανίας στην ΕΕ, παρουσιάζοντας τη χώρα ως μελλοντικό επενδυτικό προορισμό.
Ιδιωτικό κεφάλαιο και «άγκυρα αξιοπιστίας»
Το σχέδιο φιλοδοξεί να κινητοποιήσει ιδιωτικές επενδύσεις, με τις ΗΠΑ να λειτουργούν ως στρατηγικός οικονομικός εταίρος και «άγκυρα αξιοπιστίας». Ωστόσο, παράγοντες της αγοράς προειδοποιούν ότι η προσέλκυση κεφαλαίων σε ενεργή ζώνη σύγκρουσης παραμένει εξαιρετικά δύσκολη, εάν δεν υπάρξει σαφής και βιώσιμη κατάπαυση του πυρός.
Στις διεργασίες εμπλέκονται κορυφαία πρόσωπα της αμερικανικής διπλωματίας και οικονομίας, με αναφορές σε επαφές που συνδέονται με το περιβάλλον του Ντόναλντ Τραμπ, γεγονός που προσδίδει πρόσθετο πολιτικό βάρος στις συνομιλίες.
