Η αντιπαράθεση ΗΠΑ–Τουρκίας για τα F-35 επανέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο, μετά τις δηλώσεις του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Χακάν Φιντάν ότι ο Αμερικανός ΥΠΕΞ, Μάρκο Ρούμπιο, του ξεκαθάρισε πως ο νόμος CAATSA δεν αφήνει κανένα περιθώριο υπαναχώρησης. Σύμφωνα με όσα μετέφερε ο Φιντάν, η αμερικανική διοίκηση –ακόμη και υπό τον Ντόναλντ Τραμπ– δεσμεύεται πλήρως από το νομικό πλαίσιο που επιβλήθηκε λόγω της αγοράς των ρωσικών S-400.
Μιλώντας στο τουρκικό κανάλι A Haber, ο Φιντάν υποστήριξε ότι στη συνάντηση του προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν με τον Τραμπ στις 25 Σεπτεμβρίου, ο Αμερικανός πρόεδρος εξέφρασε την πρόθεσή του να αποσυνδεθεί ο CAATSA από τις διμερείς σχέσεις. Ωστόσο, όπως αποκάλυψε ο ίδιος ο Τούρκος ΥΠΕΞ, ο Μάρκο Ρούμπιο εμφανίστηκε κατηγορηματικός ότι ο νόμος δεν επιτρέπει καμία ευελιξία.
Ο Ρούμπιο φέρεται να του είπε: «Ως γερουσιαστής ψήφισα τον νόμο. Τώρα, ως υπουργός Εξωτερικών, βλέπω ότι η διοίκηση δεν μπορεί να μετακινηθεί από τη θέση της. Το κείμενο που έχουμε θεσπίσει δεσμεύει απόλυτα την κυβέρνηση». Η τοποθέτηση αυτή ουσιαστικά «κλείνει τον δρόμο» για την επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35, παρά τις προσδοκίες της Άγκυρας.
Δείτεκαι αυτά
Ο Φιντάν, παρ’ όλα αυτά, εξέφρασε αισιοδοξία ότι με «καλή θέληση» μπορούν να αναζητηθούν λύσεις, επιμένοντας ότι ο πρόεδρος Τραμπ έχει δώσει εντολή για διερεύνηση σεναρίων αποκλιμάκωσης. Υπογράμμισε επίσης ότι η Τουρκία παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις και θα ενημερώσει την κοινή γνώμη «όταν έρθει η ώρα».
Στο μέτωπο της ευρωπαϊκής άμυνας, ο Τούρκος ΥΠΕΞ αναφέρθηκε και στο πρόγραμμα χρηματοδότησης SAFE, παραδεχόμενος πως συναντά εμπόδια λόγω της Ελλάδας και της Κύπρου, που πρέπει να δώσουν τη συγκατάθεσή τους. Επισήμανε, ωστόσο, ότι η Τουρκία προσπαθεί να αξιοποιήσει τους υπόλοιπους ευρωπαϊκούς πόρους, μέσω συνεργασιών της τουρκικής αμυντικής βιομηχανίας με εταιρείες της ΕΕ.
Ο Φιντάν τόνισε ότι υπάρχει συνεχής συντονισμός ανάμεσα στο τουρκικό υπουργείο Άμυνας και τη Διεύθυνση Αμυντικής Βιομηχανίας, ενώ σε διπλωματικό επίπεδο η Άγκυρα προσπαθεί να ενισχύσει τον ρόλο της στη συνολική αρχιτεκτονική ασφάλειας της Ευρώπης – παρά τις εντάσεις με ΕΕ και ΝΑΤΟ.
