Ιράν και Ομάν επεξεργάζονται σχέδιο για τη δημιουργία προσωρινού διαδρόμου ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Η προτεινόμενη θαλάσσια οδός θα έχει πλάτος περίπου επτά μιλίων και θα περνά σε μεγάλο βαθμό μέσα από τα ιρανικά χωρικά ύδατα.
Στόχος των δύο χωρών είναι η ασφαλέστερη επαναφορά της εμπορικής κίνησης σε ένα από τα σημαντικότερα ενεργειακά περάσματα παγκοσμίως. Το σχέδιο, πάντως, δεν συνεπάγεται το πλήρες άνοιγμα των Στενών.
Το σχέδιο Ιράν και Ομάν
Οι υπουργοί Εξωτερικών των δύο χωρών συζήτησαν ένα προσωρινό πλαίσιο, το οποίο θα μπορούσε να αποτελέσει τη βάση για την αποκατάσταση της ασφαλούς ναυσιπλοΐας στην περιοχή.
Σύμφωνα με το CNNi, η πρόταση προβλέπει κοινό προσωρινό διάδρομο για τη διέλευση των πλοίων, καθώς και συντονισμένο σχέδιο απομάκρυνσης των ναρκών από τη θαλάσσια περιοχή.
Παράλληλα, Τεχεράνη και Μουσκάτ θα συνεχίσουν τις τεχνικές διαπραγματεύσεις για τη δημιουργία μόνιμου διαδρόμου. Στις συνομιλίες περιλαμβάνεται και το μελλοντικό καθεστώς διαχείρισης των Στενών του Ορμούζ.
Μεταξύ των θεμάτων που εξετάζονται βρίσκονται η ανταλλαγή πληροφοριών, η διαχείριση της θαλάσσιας κυκλοφορίας και η παροχή υπηρεσιών ασφαλούς ναυσιπλοΐας.
Οι συνομιλίες στην Τεχεράνη
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ομάν, Μπαντρ αλ Μπουσαΐντι, μετέβη την Τρίτη 25 Αυγούστου στην Τεχεράνη. Εκεί συναντήθηκε με τον Ιρανό ομόλογό του, Αμπάς Αραγτσί, προκειμένου να συζητήσουν τις επόμενες ρυθμίσεις για τα Στενά.
Μετά την ολοκλήρωση των συνομιλιών, ο Μπαντρ αλ Μπουσαΐντι εξέφρασε την ελπίδα ότι ο προσωρινός διάδρομος θα ανακοινωθεί σύντομα.
«Η μελλοντική διαχείριση των Στενών και μια μόνιμη λύση θα ακολουθήσουν», ανέφερε σε ανάρτησή του.
Οι δύο χώρες υπογράμμισαν ότι οποιαδήποτε συμφωνία θα πρέπει να βρίσκεται σε συμφωνία με το διεθνές δίκαιο και να σέβεται τα κυριαρχικά δικαιώματα των παράκτιων κρατών. Παράλληλα, τάχθηκαν υπέρ της έναρξης διαβουλεύσεων με τις υπόλοιπες χώρες του Κόλπου.
Πώς θα κινούνται τα πλοία
Τον τρόπο λειτουργίας του προσωρινού διαδρόμου παρουσίασε ο υφυπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Καζέμ Γκαριμπαμπαντί.
Όπως ανέφερε, η νέα θαλάσσια οδός θα διέρχεται σε σημαντικό βαθμό από τα ιρανικά χωρικά ύδατα. Αυτό θα ισχύει τόσο κατά την είσοδο των πλοίων όσο και σε μέρος της διαδρομής εξόδου από τα Στενά του Ορμούζ.
Ο διάδρομος σχεδιάζεται να έχει πλάτος περίπου επτά μιλίων, δηλαδή 11,3 χιλιομέτρων. Πρόκειται, ωστόσο, για προσωρινή ρύθμιση, καθώς συνεχίζονται οι συνομιλίες για ένα μακροπρόθεσμο πλαίσιο ναυσιπλοΐας και διαχείρισης του περάσματος.
Δεν ανοίγουν πλήρως τα Στενά
Η Τεχεράνη επισημαίνει ότι η δημιουργία του διαδρόμου δεν ισοδυναμεί με πλήρη επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ.
Ιρανοί αξιωματούχοι συνδέουν το συνολικό άνοιγμα της θαλάσσιας οδού με τις ευρύτερες διαφορές της χώρας τους με τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Μεταξύ των αιτημάτων του Ιράν βρίσκονται η άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού των ιρανικών λιμανιών, η κατάργηση των περιορισμών στις εξαγωγές πετρελαίου και η αποδέσμευση ιρανικών περιουσιακών στοιχείων στο εξωτερικό.
Κεντρικό ζήτημα η αποναρκοθέτηση
Η απομάκρυνση των ναρκών παραμένει βασική προϋπόθεση για την επιστροφή της εμπορικής ναυσιπλοΐας. Τα Στενά του Ορμούζ μετατράπηκαν σε σημαντικό μέτωπο μετά την έναρξη των αμερικανικών και ισραηλινών επιθέσεων κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου.
Η Τεχεράνη περιόρισε δραστικά τις διελεύσεις και ανακοίνωσε νέα διαδρομή μέσα από τα χωρικά της ύδατα. Παράλληλα, μεγάλο μέρος της διεθνώς αναγνωρισμένης θαλάσσιας οδού είχε ναρκοθετηθεί.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Τρίτη ότι, σύμφωνα με ενημέρωση του αμερικανικού Πολεμικού Ναυτικού, όλες οι νάρκες στα διεθνή ύδατα των Στενών έχουν αφαιρεθεί ή καταστραφεί.
Αμερικανοί αξιωματούχοι επιβεβαίωσαν ότι έχει ολοκληρωθεί η εκκαθάριση της κεντρικής διεθνούς διαδρομής ανάμεσα στο Ιράν και το Ομάν. Οι συνομιλίες Τεχεράνης και Μουσκάτ, ωστόσο, αφορούν ευρύτερες ρυθμίσεις για την οργάνωση και τον μελλοντικό έλεγχο της ναυσιπλοΐας.
















