Τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης ΗΠΑ και Ιράν, με την Τεχεράνη να αναμένει σήμερα, Τρίτη 29 Σεπτεμβρίου, επίσημη αμερικανική απάντηση στην πρότασή της για την επαναλειτουργία της θαλάσσιας διόδου. Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί συνέδεσε εκ νέου το άνοιγμα των Στενών με την εκπλήρωση των όρων που έχει διαβιβάσει η χώρα του στην άλλη πλευρά.
Η αναμενόμενη απάντηση πρόκειται να μεταφερθεί μέσω των διαμεσολαβητών του Κατάρ. Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο Αραγτσί, οι Καταριανοί παρουσίασαν ιδέες στην ιρανική πλευρά και θα επανέλθουν σε επαφή με την Ουάσινγκτον. Μέχρι στιγμής, η Τεχεράνη δηλώνει ότι περιμένει την επίσημη θέση των ΗΠΑ· η προσδοκία απάντησης εντός της ημέρας δεν σημαίνει ότι έχει ήδη επιτευχθεί συμφωνία.
Το Κατάρ μεταφέρει τις προτάσεις μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον
Ο Αραγτσί έκανε τις δηλώσεις του από τη Νέα Υόρκη, όπου βρέθηκε για τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ. Η διαδικασία των επαφών συνεχίζεται με τη μεσολάβηση του Κατάρ, ενώ η συζήτηση επικεντρώνεται στους όρους υπό τους οποίους θα μπορούσε να αποκατασταθεί η διέλευση από τα Στενά.
Η επαναλειτουργία τους αποτελεί κεντρικό ζήτημα στις συνομιλίες, καθώς η διακοπή της κανονικής ναυσιπλοΐας επηρεάζει τη μεταφορά ενέργειας και το διεθνές εμπόριο. Πριν από την έναρξη του πολέμου, από τη συγκεκριμένη διαδρομή περνούσε περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Οι όροι που θέτει το Ιράν
Η Τεχεράνη ζητά επταήμερη εκεχειρία σε όλη τη Μέση Ανατολή, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου. Στους όρους της περιλαμβάνονται επίσης η αποδέσμευση ιρανικών περιουσιακών στοιχείων στο εξωτερικό, η άρση των κυρώσεων στον πετρελαϊκό της τομέα και ο τερματισμός του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού στα ιρανικά λιμάνια.
Δείτεκαι αυτά
Πρόκειται για απαιτήσεις που εκτείνονται πολύ πέρα από τη διαχείριση της ίδιας της θαλάσσιας οδού. Για την ιρανική πλευρά, το άνοιγμα των Στενών συνδέεται με μια ευρύτερη αποκλιμάκωση της σύγκρουσης και με μέτρα που θα επηρεάσουν άμεσα την οικονομική της θέση. Αυτό εξηγεί γιατί η επαναλειτουργία του Ορμούζ δεν αντιμετωπίζεται στις συνομιλίες ως μια μεμονωμένη ναυτιλιακή ρύθμιση.
Σύμφωνα με το Reuters, οι διαμεσολαβητικές προσπάθειες αφορούν μια αναθεωρημένη εκδοχή της ιρανικής πρότασης για επταήμερη εκεχειρία. Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ είχε δηλώσει ότι απέρριψε προηγούμενη ιρανική πρόταση, αφήνοντας ωστόσο ανοιχτό το ενδεχόμενο νέων συνομιλιών μέσα στην εβδομάδα. Η σημερινή αναμονή αφορά την επίσημη απάντηση που ζητά η Τεχεράνη μέσω των διαμεσολαβητών.
Την προηγούμενη εβδομάδα είχαν πραγματοποιηθεί επαφές στη Νέα Υόρκη μεταξύ του Αραγτσί και των Αμερικανών απεσταλμένων Στιβ Γουίτκοφ και Τζάρεντ Κούσνερ. Οι νέες κινήσεις μέσω Κατάρ δείχνουν ότι η διπλωματική επικοινωνία συνεχίζεται, παρά τη μεγάλη απόσταση που χωρίζει τις θέσεις των δύο πλευρών.
Το επόμενο βήμα εξαρτάται από την απάντηση της Ουάσινγκτον. Η Τεχεράνη έχει καταστήσει σαφές ότι δεν προτίθεται να ανοίξει τα Στενά του Ορμούζ χωρίς ανταλλάγματα, ενώ παραμένει άγνωστο αν οι ΗΠΑ θα αποδεχθούν, θα απορρίψουν ή θα αντιπροτείνουν αλλαγές στους ιρανικούς όρους. Μέχρι να υπάρξει επίσημη απάντηση, η κρίσιμη θαλάσσια δίοδος παραμένει αντικείμενο σκληρής διαπραγμάτευσης.
