Τα Στενά του Ορμούζ βρίσκονται ξανά στο επίκεντρο της παγκόσμιας ανησυχίας, καθώς μεγάλα δεξαμενόπλοια αποφεύγουν να περάσουν από το κρίσιμο θαλάσσιο πέρασμα μετά τις αεροπορικές επιθέσεις ΗΠΑ και Ισραήλ κατά του Ιράν. Παρότι η ναυσιπλοΐα δεν έχει διακοπεί επισήμως, η εικόνα που καταγράφεται από τα συστήματα παρακολούθησης πλοίων δείχνει συσσώρευση τάνκερ εντός και εκτός της εισόδου του στενού.
Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν το σημαντικότερο σημείο διακίνησης πετρελαίου στον κόσμο. Περίπου το 20% του πετρελαίου που μεταφέρεται δια θαλάσσης και μεγάλο μέρος του παγκόσμιου υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) διέρχεται καθημερινά από εκεί, καθιστώντας το πέρασμα στρατηγικό «λαιμό μπουκαλιού» για την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια.
Προσεκτική στάση από πλοιοκτήτες
Σύμφωνα με στοιχεία που συγκέντρωσε το Bloomberg, τουλάχιστον τρία δεξαμενόπλοια που κατευθύνονταν προς ή από το Κατάρ διέκοψαν τα ταξίδια τους για να αποφύγουν τη διέλευση. Πέντε πλοιοκτήτες, υπό καθεστώς ανωνυμίας, ανέφεραν ότι επανεξετάζουν την πολιτική τους, με ορισμένους να ερμηνεύουν σχετικές συστάσεις ως de facto κλείσιμο της θαλάσσιας οδού.
Το Κατάρ, δεύτερος μεγαλύτερος εξαγωγέας LNG παγκοσμίως, καλύπτει περίπου το 20% της παγκόσμιας προσφοράς. Κάθε διαταραχή στη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ ενδέχεται να επηρεάσει άμεσα τις αγορές της Ασίας και της Ευρώπης.
Τάνκερ σε αναμονή
Σύμφωνα με δεδομένα παρακολούθησης, το πετρελαιοφόρο Eagle Veracruz, φορτωμένο με περίπου 2 εκατ. βαρέλια ιρακινού και εμιρατικού αργού με προορισμό την Κίνα, έχει σταματήσει στη δυτική είσοδο του στενού. Στην ίδια περιοχή βρίσκεται και το Front Beauly, μεταφέροντας σαουδαραβικό αργό αντίστοιχης ποσότητας.
Ανατολικά του Ομάν, το υπερδεξαμενόπλοιο Mitake, με προορισμό το Ras Tanura της Σαουδικής Αραβίας, σχεδόν μηδένισε την ταχύτητά του μετά την ανακοίνωση των αμερικανικών επιθέσεων. Παράλληλα, αυξάνεται ο αριθμός πλοίων που παραμένουν σε αδράνεια έξω από τον Κόλπο του Ομάν.
Ωστόσο, η διέλευση δεν έχει παγώσει πλήρως. Τουλάχιστον 17 δεξαμενόπλοια καταγράφηκαν να κινούνται μέσω του στενού στις 10:30 GMT, γεγονός που δείχνει ότι το πέρασμα παραμένει ανοιχτό, έστω και υπό καθεστώς αυξημένου κινδύνου.
Άνοδος τιμών και γεωπολιτικός κίνδυνος
Οι τιμές του πετρελαίου κατέγραψαν άνοδο το Σαββατοκύριακο μετά την έναρξη των βομβαρδισμών. Αν και τα βασικά συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης παραμένουν κλειστά, προϊόν λιανικής διαπραγμάτευσης της IG Group αποτιμούσε το αμερικανικό WTI στα 75,33 δολάρια, σημειώνοντας άνοδο 12% από το κλείσιμο της Παρασκευής.
Η αγορά παρακολουθεί πλέον στενά όχι μόνο τις κινήσεις του ιρανικού καθεστώτος, αλλά και το ενδεχόμενο ευρύτερης διαταραχής στη λειτουργία λιμανιών ή σε αντίποινα που θα μπορούσαν να πλήξουν άμεσα τη ροή πετρελαίου και φυσικού αερίου.
Τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν ανοιχτά, αλλά η παραμικρή στρατιωτική κλιμάκωση μπορεί να τα μετατρέψει σε σημείο παγκόσμιας ενεργειακής κρίσης.
