Η απόκτηση τριών C-390 Millennium από την Ελλάδα προχωρά με νέο θεσμικό βήμα από την Πορτογαλία, η οποία ενέκρινε το σχέδιο Μνημονίου Κατανόησης για τη συνεργασία των δύο χωρών στις στρατιωτικές αεροπορικές μεταφορές. Η εξέλιξη έρχεται ενώ αναμένεται επίσκεψη του Πορτογάλου υπουργού Άμυνας Νούνο Μέλο στην Αθήνα και ο Νίκος Δένδιας έχει τοποθετήσει την παραλαβή του πρώτου αεροσκάφους στο 2027.
Εγκρίθηκε το σχέδιο του Μνημονίου και εξουσιοδοτήθηκε η υπογραφή
Η απόφαση της πορτογαλικής πλευράς υπογράφηκε από τον Νούνο Μέλο στις 21 Σεπτεμβρίου 2026 και δημοσιεύθηκε στις 25 Σεπτεμβρίου στην Εφημερίδα της Δημοκρατίας της Πορτογαλίας. Αφορά τη δημιουργία στρατηγικής εταιρικής σχέσης μεταξύ των υπουργείων Άμυνας Ελλάδας και Πορτογαλίας στον τομέα της Στρατιωτικής Ικανότητας Αεροπορικών Μεταφορών.
Το έγγραφο καταγράφει ρητά το ελληνικό ενδιαφέρον για την απόκτηση KC-390 και των συναφών δυνατοτήτων για την Πολεμική Αεροπορία. Παράλληλα, αναγνωρίζει την επιχειρησιακή εμπειρία που έχει αποκτήσει η Πορτογαλία από τη χρήση του συγκεκριμένου τύπου.
Η έγκριση αφορά τη λεγόμενη «Minuta», δηλαδή το σχέδιο του Μνημονίου Κατανόησης. Οι δύο χώρες έχουν συμφωνήσει επί της πρότασης, ενώ ο Γενικός Διευθυντής Εξοπλισμών και Αμυντικής Περιουσίας της Πορτογαλίας, Αντόνιο Ζοζέ ντε Μοράις Μπατίστα, εξουσιοδοτήθηκε να υπογράψει το Μνημόνιο.
Συνεπώς, η απόφαση επιτρέπει να προχωρήσει η διαδικασία της τυπικής υπογραφής. Δεν αποτελεί ανακοίνωση ότι το Μνημόνιο έχει ήδη υπογραφεί.
Μεταγωγικό και ιπτάμενο τάνκερ στον ίδιο επιχειρησιακό σχεδιασμό
Το πρόγραμμα των τριών αεροσκαφών έχει λάβει το «πράσινο φως» του Κυβερνητικού Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας. Ο Νίκος Δένδιας, αναφερόμενος στα εξοπλιστικά προγράμματα, είχε παρουσιάσει την προμήθεια ως διακρατική συμφωνία με την Πορτογαλία.
«Το έβδομο πρόγραμμα αφορά τρία αεροσκάφη C-390 Millennium με διακρατική συμφωνία με την Πορτογαλία. Τα αεροσκάφη είναι Embraer. Το πρώτο αεροσκάφος η χώρα θα το παραλάβει το 2027», είχε δηλώσει.
Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας είχε υπογραμμίσει ότι πρόκειται για αεριωθούμενα αεροσκάφη με διπλάσια ταχύτητα από τα μεταγωγικά που διαθέτει σήμερα η Πολεμική Αεροπορία. Ωστόσο, ως βασικό χαρακτηριστικό για την επιλογή τους ανέδειξε τη δυνατότητα να λειτουργούν, χωρίς μετατροπή, τόσο για τη μεταφορά προσωπικού όσο και ως ιπτάμενα τάνκερ.
Σύμφωνα με την τοποθέτησή του, τα αεροσκάφη θα μπορούν να ανεφοδιάζουν στον αέρα τα Rafale και Mirage, παρατείνοντας τον χρόνο παραμονής τους σε αποστολή. Ειδικά για τα Rafale, εξήγησε ότι η δυνατότητα αυτή επιτρέπει η διάρκεια της πτήσης να συνδέεται με τη βιολογική αντοχή του πιλότου και όχι μόνο με τα διαθέσιμα καύσιμα.
Αναφέρθηκε επίσης στη δυνατότητα αξιοποίησής τους ως κινητών νοσοκομείων, επισημαίνοντας τη σημασία που έχει για την Πολεμική Αεροπορία η απόκτηση δυνατότητας εναέριου ανεφοδιασμού.
Αναμένεται στην Αθήνα ο Νούνο Μέλο
Η επικείμενη επίσκεψη του Πορτογάλου υπουργού Άμυνας βρίσκεται στην ατζέντα των επαφών των δύο πλευρών. Ο Νίκος Δένδιας συναντήθηκε με τον Νούνο Μέλο στις Βρυξέλλες, στο περιθώριο του Συμβουλίου Υπουργών Άμυνας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Όπως ανέφερε σε ανάρτησή του στο Χ, οι δύο υπουργοί συζήτησαν την επίσκεψη στην Αθήνα, σε συνέχεια της προηγούμενης συνάντησής τους στη Λισαβόνα.
Το Μνημόνιο συνδέει την ελληνική πρόθεση απόκτησης των αεροσκαφών με την αξιοποίηση της πορτογαλικής επιχειρησιακής εμπειρίας. Στόχος είναι η ενίσχυση των αεροπορικών μεταφορών των δύο χωρών και της διαλειτουργικότητας στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ.
Εκτιμώμενο κόστος περίπου 600 εκατ. ευρώ
Ο Νίκος Δένδιας είχε αναφερθεί στην προοπτική προμήθειας των C-390 από την Πορτογαλία στις 8 Μαΐου, κατά την επίσκεψή του στη χώρα.
Δείτεκαι αυτά
«Η παραγωγή στην Πορτογαλία και η προμήθεια από την Ελλάδα των μεταγωγικών αεροσκαφών Embraer C-390 είναι ένα από αυτά», είχε σημειώσει, μιλώντας για τα πεδία στενότερης συνεργασίας μεταξύ Αθήνας και Λισαβόνας.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες για το πρόγραμμα, το κόστος εκτιμάται περίπου στα 600 εκατ. ευρώ, με την απόκτηση να προβλέπεται μέσω διακρατικής συμφωνίας με την Πορτογαλία.
Ο ρόλος της ΕΑΒ στη συντήρηση και την υποστήριξη
Στο βιομηχανικό σκέλος, η Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία και η βραζιλιάνικη Embraer υπέγραψαν Μνημόνιο Συνεργασίας στις 22 Μαΐου. Το πλαίσιο αφορά την υποστήριξη και την πιθανή μελλοντική αξιοποίηση του C-390 Millennium από την Ελλάδα.
Η συνεργασία αποσκοπεί στην ανάπτυξη εγχώριας τεχνογνωσίας για τη συντήρηση, την επισκευή και τη γενική επισκευή των αεροσκαφών, δηλαδή δυνατοτήτων MRO. Επιδίωξη είναι να ενισχυθεί η επιχειρησιακή αυτονομία της Πολεμικής Αεροπορίας σε περίπτωση ένταξης του τύπου.
Ο Εκτελεστικός Πρόεδρος της ΕΑΒ, Αλέξανδρος Διακόπουλος, είχε χαρακτηρίσει το Μνημόνιο κάτι περισσότερο από μια επιχειρηματική συμφωνία. Είχε τονίσει ότι η ΕΑΒ μπορεί να αποτελέσει αξιόπιστο συνεργάτη στην Ευρώπη για διεθνείς εταιρείες αεροναυπηγικής.
Για την ανάπτυξη υποδομών υποστήριξης του C-390 στην Ελλάδα είχε επισημάνει ότι υπηρετεί τις ανάγκες της Πολεμικής Αεροπορίας και δημιουργεί βιομηχανική υποδομή μακροπρόθεσμης αξίας. «Είναι ακριβώς αυτός ο συνδυασμός επιχειρησιακής αυτονομίας και βιομηχανικής ανάπτυξης που καθορίζει τη στρατηγική κατεύθυνση της ΕΑΒ», είχε δηλώσει.
Οι αποστολές και τα χαρακτηριστικά του C-390
Στρατιωτικές πηγές συνδέουν την ενδεχόμενη ένταξη των αεροσκαφών με μεγαλύτερη ευελιξία σε αποστολές στρατηγικής και τακτικής μεταφοράς προσωπικού και υλικού. Στις δυνατότητες αξιοποίησης περιλαμβάνονται επίσης η ανθρωπιστική βοήθεια, η αεροδιακομιδή τραυματιών και ασθενών (MEDEVAC) και η υποστήριξη επιχειρήσεων διαχείρισης κρίσεων.
Η σχεδίαση του C-390 βασίζεται στην υψηλή ταχύτητα, στο μεγάλο ωφέλιμο φορτίο και στη δυνατότητα επιχειρήσεων από σχετικά σύντομους ή ημιπροετοιμασμένους διαδρόμους. Κατά τις ίδιες πηγές, η απόκτησή του θα μπορούσε να αποτελέσει «ποιοτική αναβάθμιση των μεταφορικών δυνατοτήτων της Ελλάδας».
- Πλήρωμα: 3 άτομα — 2 πιλότοι και 1 υπεύθυνος φόρτωσης.
- Ένταξη σε υπηρεσία: 2019.
- Μήκος: 35,2 μέτρα.
- Άνοιγμα πτερύγων: 35,05 μέτρα.
- Ύψος: 11,84 μέτρα.
- Μέγιστο βάρος απογείωσης: περίπου 87.000 κιλά, δηλαδή 87 τόνοι.
- Ωφέλιμο φορτίο: περίπου 26.000 κιλά, δηλαδή 26 τόνοι.
Ανάλογα με τη διαμόρφωση, μπορεί να μεταφέρει έως 80 στρατιώτες, 66 αλεξιπτωτιστές με πλήρη εξοπλισμό ή 74 φορεία. Μπορεί επίσης να μεταφέρει οχήματα και ελαφρά τεθωρακισμένα, με συνολικό φορτίο έως 26 τόνους.
