Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με αφορμή το νέο αμυντικό πρόγραμμα SAFE, άνοιξε θέμα αποκλεισμού της Τουρκίας από την ευρωάμυνα λόγω των συνεχιζόμενων απειλών σε βάρος Ελλάδας και Κύπρου.
Μήνυμα με αποδέκτη την Άγκυρα έστειλε σήμερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ξεκαθαρίζοντας πως καμία χώρα που απειλεί κράτος-μέλος της ΕΕ δεν μπορεί να έχει θέση στην κοινή ευρωπαϊκή άμυνα. Ο εκπρόσωπος για θέματα άμυνας της Κομισιόν, Τομάς Ρενιέ, τόνισε πως η συμμετοχή τρίτων χωρών στα αμυντικά προγράμματα της ΕΕ μπορεί να αποκλειστεί εφόσον εγείρουν απειλή για την άμυνα ή την ασφάλεια οποιουδήποτε κράτους-μέλους.
«Το Άρθρο 16 του SAFE είναι σαφές: εάν μια τρίτη χώρα συνιστά άμεση απειλή, αποκλείεται αυτομάτως», δήλωσε ο Τομάς Ρενιέ, αναφερόμενος στο πρόγραμμα μαμούθ των 150 δισ. ευρώ που στοχεύει στην οικοδόμηση μιας κοινής ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας.
Η Ελλάδα έχει ήδη ενεργοποιηθεί έντονα στο παρασκήνιο, με τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη να έχει διαμηνύσει πως «δεν είναι δυνατόν να συνυπάρχει ευρωπαϊκή στρατηγική ασφάλειας με χώρες που απειλούν την εδαφική μας ακεραιότητα». Το θέμα του casus belli – της απειλής πολέμου που διατηρεί η Τουρκία σε περίπτωση που η Ελλάδα επεκτείνει τα χωρικά της ύδατα στα 12 ν.μ. – βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο της ευρωπαϊκής αμυντικής διπλωματίας.
Τι είναι το πρόγραμμα SAFE
Το SAFE (Strategic Technologies for Europe Platform) προβλέπει χορήγηση δανείων έως και 150 δισ. ευρώ για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής αμυντικής βιομηχανίας. Οι εκταμιεύσεις θα γίνονται υπό αυστηρούς όρους, με προτεραιότητα στην προέλευση υλικών και τεχνολογιών από την ΕΕ, την Ουκρανία και τις χώρες της ΕΖΕΣ.
Δείτεκαι αυτά
Στο πλαίσιο αυτό, έως το 65% των εξαρτημάτων κάθε στρατιωτικού συστήματος πρέπει να είναι ευρωπαϊκής ή ουκρανικής προέλευσης, ενώ το υπόλοιπο 35% μπορεί – υπό προϋποθέσεις – να προέρχεται από τρίτες χώρες. Η Τουρκία, που διατηρεί πολιτικές ανοιχτής πρόκλησης απέναντι στην Ελλάδα και την Κύπρο, βλέπει πλέον το ευρωπαϊκό στρατιωτικό ταμείο να κλείνει την πόρτα της.
Τέλος η ουδετερότητα;
Η σκληρή γραμμή της Κομισιόν στέλνει σαφές μήνυμα ότι η ευρωάμυνα δεν μπορεί να είναι «αλά καρτ». Όπως επισήμανε ο Τομάς Ρενιέ, «οι ανησυχίες κρατών-μελών όπως η Ελλάδα έχουν ληφθεί σοβαρά υπόψη». Η Ευρωπαϊκή Ένωση φαίνεται πλέον αποφασισμένη να βάλει φρένο σε κάθε απόπειρα εργαλειοποίησης της ευρωπαϊκής άμυνας από κράτη που ταυτόχρονα απειλούν τα κυριαρχικά δικαιώματα συμμάχων.
