Ο Τραμπ κρατά στα χέρια του την τελική απόφαση για τη συμφωνία με την Τεχεράνη
Σε μια εξέλιξη που μπορεί να επηρεάσει καθοριστικά τις ισορροπίες στη Μέση Ανατολή και τη διεθνή ναυσιπλοΐα, οι διαπραγματευτές των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν φέρονται να κατέληξαν σε συμφωνία-πλαίσιο, η οποία πλέον βρίσκεται στο στάδιο της τελικής πολιτικής έγκρισης από τον πρόεδρο των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του Axios, που επικαλείται δύο Αμερικανούς αξιωματούχους και πηγή με γνώση των διαμεσολαβητικών επαφών, η συμφωνία προβλέπει παράταση της εκεχειρίας για 60 ημέρες, αλλά και την έναρξη διαπραγματεύσεων γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης.
Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι οι βασικοί όροι είχαν συμφωνηθεί ήδη από την προηγούμενη εβδομάδα, ωστόσο απαιτούνταν πολιτική έγκριση και από τις δύο πλευρές. Σύμφωνα με τις πληροφορίες, η ιρανική πλευρά εμφανίστηκε έτοιμη να προχωρήσει σε υπογραφή, αν και μέχρι στιγμής δεν υπάρχει επίσημη επιβεβαίωση από την Τεχεράνη.
Αμερικανός αξιωματούχος δήλωσε πως ο Ντόναλντ Τραμπ ενημερώθηκε αναλυτικά για το περιεχόμενο της συμφωνίας, χωρίς ωστόσο να δώσει άμεσα το «πράσινο φως». Όπως αναφέρεται, ο Αμερικανός πρόεδρος ζήτησε μερικές ημέρες προκειμένου να εξετάσει όλες τις παραμέτρους πριν λάβει την τελική απόφαση.
Ανοιχτά τα Στενά του Ορμούζ χωρίς παρεμβάσεις
Κομβικό σημείο του Μνημονίου Κατανόησης θεωρείται η διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται μεγάλο μέρος της παγκόσμιας ενεργειακής τροφοδοσίας.
Σύμφωνα με το Axios, το Ιράν θα δεσμευτεί ότι δεν θα υπάρξουν παρενοχλήσεις, περιορισμοί ή επιβολή διοδίων στα διερχόμενα πλοία, ενώ θα πρέπει να απομακρύνει όλες τις θαλάσσιες νάρκες από την περιοχή εντός 30 ημερών.
Την ίδια στιγμή, προβλέπεται σταδιακή χαλάρωση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού, ανάλογα με την αποκατάσταση της ομαλής εμπορικής ναυτιλίας στον Περσικό Κόλπο.
Στο επίκεντρο το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν
Το προσχέδιο της συμφωνίας περιλαμβάνει επίσης δέσμευση της Τεχεράνης ότι δεν θα επιδιώξει την ανάπτυξη πυρηνικών όπλων. Ένα από τα βασικά ζητήματα που θα τεθούν στις επερχόμενες συνομιλίες αφορά τη διαχείριση του εμπλουτισμένου ουρανίου που διαθέτει ήδη το Ιράν, αλλά και το μέλλον του προγράμματος εμπλουτισμού.
Παράλληλα, οι Ηνωμένες Πολιτείες εμφανίζονται διατεθειμένες να συζητήσουν την άρση μέρους των κυρώσεων, καθώς και την αποδέσμευση παγωμένων ιρανικών κεφαλαίων στο εξωτερικό.
Στο πλαίσιο της συμφωνίας προβλέπεται ακόμη η δημιουργία μηχανισμού ανθρωπιστικής βοήθειας προς το Ιράν, στοιχείο που δείχνει προσπάθεια αποκλιμάκωσης μετά από μια μακρά περίοδο έντασης στην περιοχή.
Νέα γεωπολιτική ισορροπία στη Μέση Ανατολή
Εάν τελικά εγκριθεί από τον Ντόναλντ Τραμπ, η συμφωνία ενδέχεται να αποτελέσει μια από τις σημαντικότερες διπλωματικές εξελίξεις των τελευταίων ετών στη Μέση Ανατολή, ειδικά μετά τις συνεχείς εντάσεις στον Περσικό Κόλπο και τις απειλές για κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ.
Η διεθνής κοινότητα παρακολουθεί με ιδιαίτερο ενδιαφέρον τις εξελίξεις, καθώς μια σταθεροποίηση στην περιοχή θα μπορούσε να επηρεάσει άμεσα τις τιμές της ενέργειας, τη ναυτιλία και τη συνολική ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο και τον Κόλπο.
