Ο Φρ. Φράγκος, Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΣ και πρώην ΥΕΘΑ, έθεσε την επιχειρησιακή ετοιμότητα των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων στο επίκεντρο της συνέντευξής του στην εκπομπή «10 παντού» του OPEN. Με αφορμή τις εξελίξεις στα ελληνοτουρκικά και τις έρευνες για την ηλεκτρική διασύνδεση GSI, υποστήριξε ότι η Ελλάδα διαθέτει τις δυνατότητες να βρίσκεται εγκαίρως όπου απαιτηθεί. Παράλληλα, προειδοποίησε για την προσπάθεια της Άγκυρας να παρουσιάσει ένα ευρωπαϊκό ενεργειακό έργο ως διμερή διαφορά.
Η παρουσία στο πεδίο και η σημασία των πληροφοριών
Ερωτηθείς για το ενδεχόμενο τουρκικής παρεμπόδισης των νέων ερευνών για την πόντιση του καλωδίου, ο Στρατηγός επέμεινε ότι καθοριστική θα είναι η στάση που θα τηρήσει η ελληνική πλευρά. Όπως ανέφερε, οι Ένοπλες Δυνάμεις θα βρίσκονται πρώτες στο πεδίο και όπου απαιτηθεί, ενώ υπογράμμισε ότι κανείς δεν πρέπει να αμφισβητεί την ισχύ και τις δυνατότητές τους.
Συνδέοντας την επιχειρησιακή αντίδραση με την έγκαιρη πληροφόρηση, εξήγησε ότι η αντιμετώπιση μιας κρίσης ή ενός πολέμου προϋποθέτει γνώση των προθέσεων του αντιπάλου. Αναφέρθηκε στην εξειδίκευσή του στον τομέα των Πληροφοριών και τόνισε τη σημασία της προετοιμασίας των ελληνικών ενεργειών πριν εκδηλωθεί η κίνηση της άλλης πλευράς.
Στο ίδιο πλαίσιο, επισήμανε την παρουσία σκοπούντων πλοίων. Σύμφωνα με την τοποθέτησή του, η ύπαρξή τους επιτρέπει την έγκαιρη ελληνική παρουσία, χωρίς να απαιτείται κάθε φορά αναμονή για απόπλου μονάδων από τον Ναύσταθμο της Σαλαμίνας ή τη Σούδα.
Για τα γεγονότα της Κάσου και τις αναφορές του καθηγητή Διεθνούς Δικαίου Άγγελου Συρίγου στον Οκτώβριο και τον Νοέμβριο του 2024, χαρακτήρισε το ζήτημα ακανθώδες. Δήλωσε ότι χρειάζεται ξεχωριστή συζήτηση με εξέταση όλων των δεδομένων, προσθέτοντας ότι γνωρίζει καλά και σέβεται απόλυτα τον καθηγητή.
Ο GSI και η προσπάθεια μετατροπής του σε ελληνοτουρκική διαφορά
Ο Στρατηγός συνέδεσε τις τουρκικές NOTAM με την προσπάθεια δημιουργίας έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο, όπου η Ελλάδα έχει συνάψει συμφωνίες για ενεργειακές υποδομές. Κατά την εκτίμησή του, το επίκεντρο της συγκεκριμένης κίνησης βρίσκεται στην περιοχή αυτή και όχι στο Αιγαίο.
Ως βασικό ζητούμενο περιέγραψε την αποτροπή επικράτησης της τουρκικής αφήγησης για τη σκοπιμότητα κατασκευής του GSI. Υποστήριξε ότι η Αθήνα πρέπει να εμποδίσει την Άγκυρα να μετατρέψει την ευρωπαϊκή ηλεκτρική διασύνδεση σε ακόμη μία ελληνοτουρκική εκκρεμότητα.
Για να αναδείξει την ευρωπαϊκή διάσταση του έργου, ανέφερε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή το έχει συμπεριλάβει στις οκτώ «Energy Highways». Όπως σημείωσε, η Πρόεδρος της Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, παρουσίασε τις διαδρομές αυτές ως κρίσιμες για την αντιμετώπιση των σημαντικότερων σημείων συμφόρησης στις ευρωπαϊκές ενεργειακές υποδομές.
Επικαλέστηκε επίσης την τοποθέτηση του Ευρωπαίου Επιτρόπου Ενέργειας, Νταν Γιόργκενσεν, ο οποίος, σύμφωνα με όσα ανέφερε, μίλησε τον Μάιο του 2026 για «κρυστάλλινη» δέσμευση της Επιτροπής στον GSI και τον χαρακτήρισε βασικό στρατηγικό ενεργειακό σύνδεσμο.
Ο Φρ. Φράγκος αναφέρθηκε στην ευρωπαϊκή χρηματοδότηση του έργου με περίπου 658 εκατ. ευρώ μέσω του μηχανισμού Connecting Europe Facility και στην ένταξή του στα Έργα Κοινού Ενδιαφέροντος, γνωστά ως PCI. Επισήμανε ότι η διασύνδεση συνδέει την Κύπρο με το ευρωπαϊκό ηλεκτρικό σύστημα και δημιουργεί ενεργειακό δεσμό Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ, στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού σχεδιασμού ενεργειακής ασφάλειας.
Οι αναφορές σε Meridiam και Nexans
Σχετικά με την πορεία υλοποίησης, ο Στρατηγός ανέφερε ότι η γαλλική Meridiam εισήλθε ως πλειοψηφικός μέτοχος και προχώρησε σε συμφωνία με τη Nexans για τις έρευνες βυθού.
Δείτεκαι αυτά
Μετέφερε επίσης τη θέση εκπροσώπου της Nexans ότι η εταιρεία αρνείται κατηγορηματικά πως είχε ή σχεδιάζει να έχει επαφές με τις τουρκικές αρχές για τις έρευνες του έργου. Κατά την ίδια αναφορά, οι σχετικές επαφές πραγματοποιούνται αποκλειστικά με τις ελληνικές και τις κυπριακές αρχές.
Ανοικτοί δίαυλοι, αλλά οι διαφορές παραμένουν
Ο Επίτιμος Αρχηγός ΓΕΣ υποστήριξε ότι οι απειλές μη θεσμικών παραγόντων στην Τουρκία, όπως ακαδημαϊκών ή αναλυτών, δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως επίσημες θέσεις. Αναφέρθηκε παράλληλα στην ελληνική αντι-NAVTEX, λέγοντας ότι μέσω αυτής διαμηνύεται η ελληνική κυριαρχία στην περιοχή.
Υπενθύμισε ότι Αθήνα και Άγκυρα διατηρούν ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας, μεταξύ άλλων μέσω των Μέτρων Οικοδόμησης Εμπιστοσύνης. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι η συνέχιση των συνομιλιών δεν συνεπάγεται επίλυση των διαφορών, αλλά προσπάθεια διαχείρισής τους χωρίς ανεξέλεγκτη κρίση.
Δήλωσε ότι δεν ανησυχεί για τις εξελίξεις και σχολίασε τις αναφορές του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν σε σχέσεις φιλίας και συμμαχίας με την Ελλάδα και την Ευρώπη, καθώς και στην επιθυμία του να συμμετάσχει στην ευρωπαϊκή ασφάλεια, συμπεριλαμβανομένης της ενέργειας.
Αντιπαρέβαλε στις δηλώσεις αυτές την κατασκευή, όπως ανέφερε, αγωγού φυσικού αερίου μήκους 98 χιλιομέτρων μεταξύ Τουρκίας και κατεχόμενων κυπριακών εδαφών. Κατηγόρησε την Άγκυρα ότι προωθεί τη διχοτόμηση, ενώ ο GSI υπηρετεί την ενεργειακή σύνδεση με την Ευρώπη.
Οι αποβατικές ασκήσεις και το σύμπλεγμα του Καστελορίζου
Για τις τουρκικές αποβατικές ασκήσεις, ο Φρ. Φράγκος ανέφερε ότι τις έχει παρακολουθήσει έξι φορές, κατά τη θητεία του ως Στρατιωτικός Ακόλουθος την περίοδο 1991–1994 και ως Ακόλουθος Άμυνας την περίοδο 1998–2001.
Υποστήριξε ότι γνωρίζει τη σχεδίαση και τους στόχους τους, τους οποίους συνέδεσε με τα έξι μεγάλα νησιά ή κάποιο από τα 32 ενδιάμεσα. Ως πρώτο στόχο κατονόμασε το σύμπλεγμα του Καστελορίζου, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στη Στρογγύλη και στην ΑΟΖ που, κατά την περιγραφή του, αντιστοιχεί σε έκταση ίση με την Πελοπόννησο.
Επέκρινε τη διατήρηση τουρκικού αποβατικού στόλου απέναντι από τα ελληνικά νησιά και έθεσε το ερώτημα εναντίον ποίου προορίζεται, δεδομένου ότι η Ελλάδα είναι σύμμαχος της Τουρκίας στο ΝΑΤΟ. «Για τον Περσικό κόλπο;» διερωτήθηκε χαρακτηριστικά.
Η τοποθέτηση για τον TAYFUN και την ελληνική αεράμυνα
Ερωτηθείς για τον τουρκικό πύραυλο TAYFUN, δήλωσε ότι το θέμα παρακολουθείται, χωρίς να το παρουσιάζει ως λόγο ιδιαίτερης ανησυχίας. Αναφέρθηκε στην πυροβολαρχία Patriot που, όπως είπε, είχε αποσταλεί στην Κάρπαθο, καθώς και στα υπόλοιπα αντιαεροπορικά συστήματα, εκφράζοντας την πεποίθηση ότι η Ελλάδα μπορεί να απαντήσει σε κάθε απειλή.
Σε σκωπτικό τόνο, επανέλαβε παλαιότερο σχόλιό του ότι όποιος επιθυμεί μπορεί να ανέβει στον πύραυλο και να έρθει, προσθέτοντας ότι θα τον φιλοξενήσουμε.
Αναφερόμενος στην Κύπρο, υποστήριξε ότι η Τουρκία επιδιώκει την αποχώρηση της ελληνικής πλευράς από τα νησιά ώστε να εμφανιστεί ως νικήτρια. Συνέδεσε την αναφορά του με την τουρκική εισβολή μετά το πραξικόπημα του Ιωαννίδη και επέκρινε τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι, υποστηρίζοντας ότι δεν την έχει καταδικάσει, παρότι επισκέφθηκε τρεις φορές την Κύπρο και η Ελλάδα έχει στηρίξει την Ουκρανία ακόμη και με όπλα.
Εθνική συνεννόηση και Συμβούλιο Εθνικής Ασφαλείας
Σχολιάζοντας το εσωτερικό της Τουρκίας, ο Στρατηγός μίλησε για ρευστότητα, την οποία συνέδεσε με οικονομικό σκάνδαλο γύρω από μετοχές που διακινούνταν στο χρηματιστήριο. Αναφέρθηκε ακόμη στην επιδίωξη του Ερντογάν να αλλάξει το Σύνταγμα ώστε να διεκδικήσει τρίτη προεδρική θητεία, εντάσσοντας τις εξελίξεις σε προεκλογικό περιβάλλον.
Για την Ελλάδα, την οποία επίσης περιέγραψε ως ευρισκόμενη σε μακρά προεκλογική περίοδο, ζήτησε διαρκή συμφωνία των κομμάτων στα εθνικά θέματα. Υποστήριξε ότι οι διαφωνίες για την καθημερινότητα μπορούν να εκφράζονται ελεύθερα, αλλά στα εθνικά ζητήματα απαιτούνται σαφείς θέσεις και συνοχή, ώστε να μη δημιουργούνται αντιπαραθέσεις που αξιοποιεί η τουρκική προπαγάνδα.
Επανέφερε την πρότασή του για θέσπιση Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας, σημειώνοντας ότι αντίστοιχοι θεσμοί λειτουργούν στα περισσότερα κράτη. Πρότεινε επίσης συζήτηση των εθνικών θεμάτων υπό τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας.
Ως παράδειγμα έφερε τις δηλώσεις της Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν περί «μακεδονικού κράτους και γλώσσας». Σχολίασε ότι η ελληνική πλευρά έχει υπογράψει τις σχετικές προβλέψεις, ενώ η Βουλγαρία απαιτεί αλλαγή του Συντάγματος της Βόρειας Μακεδονίας.
Τι πρέπει να ζητήσει η Αθήνα από τον Μάρκο Ρούμπιο
Με αφορμή την αναφορά στην άφιξη του Μάρκο Ρούμπιο στην Ελλάδα, ο Φρ. Φράγκος υπενθύμισε τη στήριξη που, κατά την τοποθέτησή του, έχει προσφέρει στα ελληνικά θέματα ως Γερουσιαστής και ως Υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ. Απέδωσε τη στάση αυτή στη σύμπτωση συμφερόντων και αναφέρθηκε παράλληλα στην ιδιότητά του ως Συμβούλου Εθνικής Ασφαλείας, υπογραμμίζοντας τη σημασία της σχέσης ακόμη και πέραν της υπουργικής του θητείας.
Έδωσε έμφαση στο τι θα ζητήσει η Ελλάδα και ποιες εγγυήσεις θα εξασφαλίσει. Τόνισε ότι πρέπει να υπάρξει αναλυτική ενημέρωση για το Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, συμπεριλαμβανομένου του τουρκολιβυκού μνημονίου, το οποίο χαρακτήρισε παράνομο και ανυπόστατο.
Στο ίδιο πλαίσιο, επικαλέστηκε δήλωση του Μπενιαμίν Νετανιάχου ότι δεν θα επιτρέψει στην Τουρκία να αποκόψει τις γέφυρες επικοινωνίας του Ισραήλ με την Ευρώπη.
Για τα θερμά λόγια του Ντόναλντ Τραμπ προς τον Ερντογάν, υπενθύμισε ότι επί Τραμπ επιβλήθηκαν στην Τουρκία οι κυρώσεις βάσει του νόμου CAATSA. Ανακάλεσε επίσης συζήτηση με τον Πέτρο Μολυβιάτη, κατά κοινή επίσκεψη στις ΗΠΑ όταν ο ίδιος ήταν Υπουργός Άμυνας στην κυβέρνηση Πικραμμένου.
Όπως αφηγήθηκε, ο Μολυβιάτης είχε περιγράψει την αμερικανική διπλωματία ως ένα τεράστιο αεροπλανοφόρο που αλλάζει δύσκολα πορεία, επισημαίνοντας την ύπαρξη κανόνων και δημοκρατικών διαδικασιών στη λήψη αποφάσεων.
Η απάντηση στα σενάρια πολιτικής συμμετοχής
Για το ενδεχόμενο εμπλοκής του στην πολιτική, ο Στρατηγός ανέφερε ότι έχει δεχθεί πολλές τιμητικές προτάσεις στο παρελθόν. Δήλωσε ότι γνώμονας των επιλογών του παραμένει το συμφέρον της Πατρίδας, η οποία τον τίμησε επιτρέποντάς του να φέρει το εθνόσημο επί 42 έτη, και ότι θα προσφέρει εφόσον του ζητηθεί.
Δείτε ολόκληρη τη συνέντευξη:
