Νέα αξιολόγηση των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών εξετάζει πλέον το ενδεχόμενο η Ρωσία να επιχειρήσει μέσα στα επόμενα χρόνια μια περιορισμένη στρατιωτική ή υβριδική ενέργεια εναντίον κράτους-μέλους του ΝΑΤΟ. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ο πιθανός στόχος μιας τέτοιας κίνησης δεν θα ήταν απαραίτητα η κατάκτηση εδάφους, αλλά η δοκιμή της συνοχής της Συμμαχίας και της αντίδρασης των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η νέα εκτίμηση διαφοροποιείται από προηγούμενες αναλύσεις, σύμφωνα με τις οποίες ο Βλαντίμιρ Πούτιν θεωρούνταν απίθανο να ανοίξει νέο μέτωπο όσο συνεχίζεται ο πόλεμος στην Ουκρανία.
Οι αμερικανικές υπηρεσίες εξετάζουν πλέον σενάρια που εκτείνονται χρονικά από το φθινόπωρο του 2026 έως και το 2029, χωρίς πάντως να θεωρούν ότι μια άμεση στρατιωτική επίθεση αποτελεί το πιθανότερο ενδεχόμενο.
Γιατί άλλαξε η αμερικανική εκτίμηση
Η μεταβολή στην αξιολόγηση των αμερικανικών υπηρεσιών αποδίδεται, σύμφωνα με το δημοσίευμα της WSJ, στις εξελίξεις στο ουκρανικό μέτωπο και στις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι ρωσικές δυνάμεις.
Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι οι ουκρανικές επιθέσεις με UAV έχουν προκαλέσει αυξανόμενες ζημιές σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις και ενεργειακές υποδομές εντός της Ρωσίας.
Παράλληλα, οι ρωσικές δυνάμεις εξακολουθούν να υφίστανται σημαντικές απώλειες, ενώ τα εδαφικά κέρδη χαρακτηρίζονται περιορισμένα.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον εξετάζεται το ενδεχόμενο ο Βλαντίμιρ Πούτιν να επιλέξει μια διαφορετική κίνηση, η οποία θα μπορούσε τόσο να ενισχύσει τη θέση του στο εσωτερικό της Ρωσίας όσο και να δοκιμάσει την αποφασιστικότητα των δυτικών χωρών.
Το βασικό ερώτημα, σύμφωνα με τις αμερικανικές αναλύσεις, είναι κατά πόσο μια περιορισμένη ρωσική ενέργεια θα μπορούσε να δημιουργήσει ρήγματα στο εσωτερικό του ΝΑΤΟ και κυρίως να δοκιμάσει στην πράξη την προθυμία της Ουάσιγκτον να στηρίξει στρατιωτικά έναν σύμμαχο.
Τρία σενάρια για πιθανή ρωσική ενέργεια
Οι αμερικανικές υπηρεσίες εξετάζουν τρεις βασικές κατηγορίες ενεργειών, χωρίς να αποδίδουν την ίδια πιθανότητα σε όλες.
Δείτεκαι αυτά
Το πρώτο σενάριο αφορά μια μεγάλης κλίμακας κυβερνοεπίθεση εναντίον χώρας του ΝΑΤΟ ή άλλες υβριδικές ενέργειες κατά κρίσιμων υποδομών.
Ένα δεύτερο ενδεχόμενο προβλέπει τη χρησιμοποίηση ενόπλων χωρίς αναγνωριστικά διακριτικά, με στόχο την κατάληψη μιας περιορισμένης έκτασης.
Το συγκεκριμένο μοντέλο παραπέμπει στη δράση των αποκαλούμενων «μικρών πράσινων ανδρών» που είχαν εμφανιστεί στην Κριμαία το 2014, δημιουργώντας αρχικά αβεβαιότητα ως προς την ταυτότητα και την προέλευσή τους.
Το τρίτο και σοβαρότερο σενάριο αφορά μια περιορισμένη χερσαία εισβολή στην ανατολική πτέρυγα του ΝΑΤΟ.
Οι αμερικανικές αξιολογήσεις εξακολουθούν να χαρακτηρίζουν αυτό το ενδεχόμενο ως χαμηλής πιθανότητας. Ωστόσο, σύμφωνα με τις ίδιες αναλύσεις, ο κίνδυνος ενδέχεται να αυξηθεί όσο περνά ο χρόνος.
Το κρίσιμο ζήτημα του Άρθρου 5
Ιδιαίτερο προβληματισμό προκαλεί στην Ουάσιγκτον το ενδεχόμενο η Ρωσία να επιλέξει μια ενέργεια που δεν θα μπορεί εύκολα να χαρακτηριστεί ως ξεκάθαρη στρατιωτική επίθεση.
Μια κυβερνοεπίθεση, μια επιχείρηση δολιοφθοράς ή μια περιορισμένη ενέργεια χωρίς εμφανή ρωσικά διακριτικά θα μπορούσε να δημιουργήσει αβεβαιότητα ως προς την ενεργοποίηση του Άρθρου 5 της Βορειοατλαντικής Συμμαχίας.
Το Άρθρο 5 προβλέπει ότι ένοπλη επίθεση εναντίον ενός μέλους θεωρείται επίθεση εναντίον όλων.
Η πρώην αξιωματούχος του Πενταγώνου Χέδερ Κόνλεϊ εκτιμά ότι η Μόσχα επιχειρεί διαχρονικά να δοκιμάζει τα όρια της Συμμαχίας και να δημιουργεί αποστάσεις ανάμεσα στις ΗΠΑ και τους Ευρωπαίους συμμάχους τους.
Σε αυτό το πλαίσιο, οι λεγόμενες επιχειρήσεις «γκρίζας ζώνης» θεωρούνται ιδιαίτερα δύσκολες στη διαχείριση, καθώς δεν οδηγούν απαραίτητα σε άμεση και ομόφωνη στρατιωτική αντίδραση.
Αμερικανοί και Ευρωπαίοι αξιωματούχοι επισημαίνουν ότι περιστατικά των τελευταίων ετών, όπως η πτώση ρωσικών πυραύλων σε πολωνικό έδαφος και η είσοδος ρωσικών UAV στον εναέριο χώρο της Ρουμανίας, έχουν ήδη αυξήσει την ανησυχία για ανάλογες ενέργειες.
Ανησυχία και για τα αμερικανικά αποθέματα πυρομαχικών
Η νέα αξιολόγηση για τη Ρωσία έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία το Πεντάγωνο εξετάζει και την κατάσταση των αποθεμάτων κρίσιμων οπλικών συστημάτων.
Η πολυετής στρατιωτική υποστήριξη προς την Ουκρανία, σε συνδυασμό με τις επιχειρήσεις των ΗΠΑ στη Μέση Ανατολή, έχει αυξήσει σημαντικά την κατανάλωση προηγμένων πυρομαχικών.
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, προβληματισμός υπάρχει για τα αποθέματα πυραύλων PrSM και ATACMS, αντιαεροπορικών Stinger, καθώς και αναχαιτιστικών Patriot, THAAD και SM-3.
Τα συγκεκριμένα οπλικά συστήματα θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικά τόσο για την αποτροπή στην Ευρώπη όσο και για την αμερικανική στρατηγική στον Ινδο-Ειρηνικό.
Το Πεντάγωνο, πάντως, απορρίπτει τις εκτιμήσεις ότι έχει δημιουργηθεί επιχειρησιακό κενό.
Εκπρόσωποί του υποστηρίζουν ότι οι αμερικανικές Ένοπλες Δυνάμεις διαθέτουν τα απαραίτητα μέσα για να εκτελέσουν οποιαδήποτε αποστολή αποφασίσει η πολιτική ηγεσία, ενώ ο Λευκός Οίκος αναφέρει ότι βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη πρόγραμμα ενίσχυσης της αμυντικής παραγωγής.
Ρωσία, Ιράν και Κίνα στην ίδια γεωπολιτική εξίσωση
Οι αμερικανικές υπηρεσίες εξετάζουν τις κινήσεις της Ρωσίας σε μια περίοδο κατά την οποία οι ΗΠΑ καλούνται να διαχειριστούν ταυτόχρονα πολλαπλά μέτωπα.
Ο πόλεμος στην Ουκρανία συνεχίζεται, οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή απαιτούν σημαντικούς στρατιωτικούς πόρους, ενώ η Κίνα εξακολουθεί να αποτελεί τη μεγαλύτερη μακροπρόθεσμη στρατηγική πρόκληση για την Ουάσιγκτον στον Ινδο-Ειρηνικό.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, οι νέες αμερικανικές αναλύσεις εξετάζουν το ενδεχόμενο ο Βλαντίμιρ Πούτιν να επιχειρήσει μια περιορισμένη ενέργεια υψηλού συμβολισμού απέναντι στο ΝΑΤΟ, με σκοπό να δοκιμάσει την ενότητα και την αποφασιστικότητα της Συμμαχίας, χωρίς απαραίτητα να επιδιώξει μια γενικευμένη στρατιωτική σύγκρουση.
